Cách xác định con giáp Trung Quốc theo ngày sinh

Trả lời nhanh: con giáp Trung Quốc đổi vào mùng 1 Tết âm lịch chứ không đổi vào ngày 1 tháng 1 dương lịch. Nếu bạn sinh vào tháng 1 hoặc tháng 2 dương lịch, hãy tra xem ngày mùng 1 Tết của năm sinh rơi vào ngày nào rồi so với ngày sinh của mình. Toàn bộ bài viết này dùng mốc Tết Nguyên Đán làm chuẩn. Một số cách tính khác dùng Lập Xuân và có thể cho kết quả khác.

Con giáp Trung Quốc là gì và 12 con vật hoạt động ra sao

Con giáp là cách người Trung Quốc xưa gắn mỗi năm với một con vật. Theo Đài thiên văn Hồng Kông, đây là một chu kỳ gồm 12 con vật dùng để ghi năm, và 12 con vật này tương ứng với 12 địa chi. Địa chi là hệ thống 12 ký hiệu truyền thống dùng để đánh dấu thời gian trong lịch Trung Quốc.

Cũng theo Đài thiên văn Hồng Kông, việc dùng các con vật để ghi năm ở Trung Quốc có lịch sử từ khoảng năm 100 Công nguyên. Vì vậy, khi hỏi “tôi tuổi con gì”, thực chất bạn đang hỏi mình sinh vào năm nào trong chu kỳ 12 năm ấy.

Thứ tự 12 con giáp lặp lại theo chu kỳ

Theo Đài thiên văn Hồng Kông, 12 con vật nối tiếp nhau theo một thứ tự cố định rồi lặp lại: chuột, trâu, hổ, thỏ, rồng, rắn, ngựa, dê, khỉ, gà, chó, heo. Sau con heo, chu kỳ quay về con chuột. Dưới đây là bảng đối ứng giữa tên địa chi quen thuộc trong tiếng Việt và con vật.

Thứ tự	Địa chi	Con vật
1	Tý	Chuột
2	Sửu	Trâu
3	Dần	Hổ
4	Mão	Thỏ
5	Thìn	Rồng
6	Tỵ	Rắn
7	Ngọ	Ngựa
8	Mùi	Dê
9	Thân	Khỉ
10	Dậu	Gà
11	Tuất	Chó
12	Hợi	Heo

Chỉ biết năm sinh dương lịch đã đủ chưa?

Chưa chắc. Năm âm lịch không trùng khớp hoàn toàn với năm dương lịch. Ngày đầu năm âm lịch rơi vào một ngày dương lịch khác nhau mỗi năm, nên người sinh vào tháng 1 hoặc tháng 2 dương lịch không thể chỉ nhìn con số năm sinh để kết luận.

Nói cách khác, hai người cùng sinh trong một năm dương lịch vẫn có thể thuộc hai con giáp khác nhau nếu một người sinh trước Tết và người kia sinh sau Tết. Nếu bạn sinh vào đầu năm dương lịch, hãy kiểm tra thêm ngày Tết của năm đó trước khi trả lời.

Mốc đổi con giáp: Tết Nguyên Đán hay Lập Xuân?

Theo Đài thiên văn Hồng Kông, các lịch thông dụng dùng mùng 1 tháng Giêng âm lịch làm ranh giới của năm can chi, và con giáp đi theo ranh giới này. Đài cũng cho biết một số người xem tướng số hoặc yêu thích tướng số dùng Lập Xuân làm mốc đổi năm. Lập Xuân là một tiết khí trong lịch Trung Quốc, đánh dấu thời điểm bắt đầu mùa xuân theo cách tính tiết khí.

Hai mốc này không trùng nhau, nên cùng một ngày sinh có thể cho ra hai con giáp khác nhau tùy bạn tra theo cách nào. Bài này dùng mốc Tết Nguyên Đán và sẽ nhắc lại điều đó ở những phần cần thiết. Khi dùng một công cụ tính con giáp trên mạng, bạn nên kiểm tra xem công cụ ấy dùng mốc nào.

Vì sao ngày Tết thay đổi mỗi năm?

Lịch nông nghiệp truyền thống của Trung Quốc (còn gọi là lịch âm dương) kết hợp chuyển động của Mặt Trăng và chuyển động của Mặt Trời. Vì vậy ngày mùng 1 Tết tính theo âm lịch không đứng yên trên lịch dương mà rơi vào ngày khác nhau từ năm này sang năm khác.

Đó cũng là lý do bạn không thể ghi nhớ một ngày cố định, chẳng hạn một ngày nào đó của tháng 1 hay tháng 2, để làm mốc đổi con giáp cho mọi năm. Mỗi năm sinh cần được tra riêng.

Cách tự tra con giáp theo ngày sinh qua từng bước

1. Bước 1: Ghi lại ngày, tháng, năm dương lịch của bạn.
2. Bước 2: Tra ngày mùng 1 Tết của năm sinh trong bảng đối chiếu dương lịch và lịch Trung Quốc. Đài thiên văn Hồng Kông cung cấp bảng đối chiếu cho giai đoạn từ năm 1901 đến năm 2100.
3. Bước 3: So ngày sinh với ngày mùng 1 Tết vừa tra. Nếu bạn sinh trước Tết, hãy lấy con giáp của năm trước. Nếu bạn sinh từ ngày mùng 1 Tết trở đi, hãy lấy con giáp của chính năm đó.
4. Bước 4: Đối chiếu năm vừa xác định với thứ tự 12 con giáp ở trên để biết con vật của mình.

Nếu ngày sinh của bạn trùng đúng ngày mùng 1 Tết, hãy tra kỹ bảng đối chiếu và tham khảo thêm nguồn đáng tin cậy, vì bài này không hướng dẫn xử lý theo giờ sinh.

Bảng so sánh: tra theo Tết Nguyên Đán và theo Lập Xuân

Tiêu chí	Theo Tết Nguyên Đán	Theo Lập Xuân
Mốc đổi năm	Mùng 1 tháng Giêng âm lịch	Tiết Lập Xuân
Mức độ phổ biến	Phổ biến hơn trong các lịch thông dụng	Ít gặp hơn trong lịch thông dụng
Ai thường dùng	Người dùng lịch thông thường	Thường gặp ở người xem tướng số
Nguy cơ ra kết quả khác nhau	Cần tra ngày Tết đúng năm sinh	Có thể ra con giáp khác với cách tính theo Tết, nhất là với người sinh tháng 1 – tháng 2
Dùng trong bài này	Có	Không, chỉ nhắc để so sánh

Ví dụ minh họa cho người sinh tháng 1 – tháng 2

Hai ví dụ dưới đây chỉ mang tính minh họa, không gắn với năm hay ngày Tết cụ thể nào.

• Ví dụ giả định 1: Một người sinh vào đầu tháng 1 dương lịch, trước ngày mùng 1 Tết của năm đó. Theo mốc Tết Nguyên Đán, người này thuộc con giáp của năm trước, dù giấy khai sinh ghi năm mới.
• Ví dụ giả định 2: Một người sinh vào cuối tháng 2 dương lịch, sau ngày mùng 1 Tết của năm đó. Người này thuộc con giáp của chính năm sinh.

Muốn biết kết quả thật của mình, hãy tra ngày mùng 1 Tết của năm sinh bằng bảng đối chiếu của Đài thiên văn Hồng Kông, rồi làm theo các bước ở phần trước.

Con giáp Trung Quốc và con giáp ở Hàn Quốc có giống nhau không?

Theo tài liệu của cơ quan di sản quốc gia Hàn Quốc, bộ 12 con vật của Hàn Quốc và Trung Quốc giống nhau: chuột, trâu, hổ, thỏ, rồng, rắn, ngựa, dê, khỉ, gà, chó, heo.

Tuy nhiên, theo phần tóm tắt của một công trình nghiên cứu đăng trên hệ thống KCI, thành phần các con vật trong hệ 12 con giáp có thể khác nhau giữa các dân tộc. Vì vậy khi so sánh với cách gọi ở một nước khác, bạn nên đối chiếu theo tài liệu của chính nước đó thay vì mặc định hai hệ giống hệt nhau.

Câu hỏi thường gặp và lưu ý về tính cách, vận mệnh theo con giáp

Tôi sinh đúng ngày mùng 1 Tết thì tính thế nào?

Theo mốc Tết Nguyên Đán, năm mới bắt đầu từ ngày mùng 1 tháng Giêng, nên bạn lấy con giáp của năm đó. Hãy kiểm tra bằng bảng đối chiếu để chắc chắn về ngày Tết của năm sinh.

Tôi sinh vào tháng 1 dương lịch thì sao?

Bạn cần tra ngày mùng 1 Tết của năm sinh. Nếu bạn sinh trước ngày ấy, con giáp của bạn là con giáp của năm trước.

Vì sao các trang tính con giáp tự động cho kết quả khác nhau?

Một nguyên nhân là mỗi công cụ có thể dùng một mốc đổi năm riêng, mốc Tết Nguyên Đán hoặc mốc Lập Xuân. Hãy xem công cụ ghi rõ dùng mốc nào trước khi tin kết quả.

Con giáp có quyết định tính cách và vận mệnh không?

Việc gắn con giáp với tính cách, năng lực hay vận may là một phong tục văn hóa, theo cách tài liệu của cơ quan di sản Hàn Quốc trình bày. Đây là quan niệm dân gian, chỉ nên tham khảo để giải trí chứ không phải căn cứ khẳng định về con người hay tương lai của ai.

Tham gia cộng đồng của chúng tôi